Wist je dat...

Na een operatie, een ziekte, een bevalling of een periode van zware stress schieten veel haren tegelijk in hun rustfase. Ze vallen pas uit als die fase voorbij is, en dat duurt een tot zes maanden. Daarom heeft plotseling haarverlies bijna nooit te maken met wat je die week deed. Het goede nieuws: het herstelt meestal vanzelf.

Hughes & Saleh, "Telogen Effluvium", StatPearls, NCBI Bookshelf, 2023

Op iedere hoofdhuid leeft de gist Malassezia. Die leeft van je talg en laat vetzuren achter waar sommige hoofdhuiden op reageren met irritatie en schilfers. Het gaat dus om het samenspel tussen die gist, hoeveel talg je maakt en hoe sterk je huidbarrière is, niet om hoe schoon je bent. Harder of vaker wassen maakt het meestal erger, want dat beschadigt juist die barrière.

Navarro Triviño et al., "Seborrheic Dermatitis Revisited: Pathophysiology, Diagnosis, and Emerging Therapies", Biomedicines, 2025

Blonderen en verven breken de cuticula open om kleur binnen te laten. Die schubben sluiten daarna nooit helemaal terug. Je haar neemt vanaf dat moment sneller vocht op en verliest het ook sneller: precies wat hoge porositeit betekent. Daarom kan het advies dat vorig jaar voor jou klopte, na een verfbeurt niet meer kloppen.

Grosvenor et al., "The physical and chemical disruption of human hair after bleaching", International Journal of Cosmetic Science, 2018

De vorm van je krul wordt niet bepaald door de haarschacht zelf, maar door de vorm van de follikel waaruit het groeit. Een ronde follikel produceert steil haar, een ovale follikel produceert golven, en hoe platter en meer gebogen de follikel, hoe strakker de krul. Dit is genetisch bepaald en kan niet permanent veranderd worden door producten.

Thibaut et al., "Human hair shape is programmed from the bulb", British Journal of Dermatology, 2005

In een vergelijkend onderzoek naar minerale olie, zonnebloemolie en kokosolie bleek alleen kokosolie eiwitverlies in het haar te verminderen, bij onbehandeld, gebleekt en gepermanent haar. Dat komt door laurinezuur: dat molecuul is klein genoeg en heeft de juiste vorm om door de cuticula naar binnen te komen. De meeste andere oliën blijven aan de buitenkant zitten, wat ook nuttig is, maar op een andere manier werkt.

Rele & Mohile, "Effect of mineral oil, sunflower oil, and coconut oil on prevention of hair damage", Journal of Cosmetic Science, 2003

De klei die in Marokkaanse hammams wordt gebruikt heet stevensiet en komt uit één gebied: Jbel Rhassoul in het Midden-Atlasgebergte. De samenstelling is in het laboratorium in kaart gebracht. Het is een kleisoort die opzwelt in water en waarvan de plaatjes een negatieve lading dragen, waardoor vet en vuil zich eraan binden in plaats van dat ze worden losgeweekt met zeepstoffen. Eerlijk erbij: er bestaat geen onderzoek dat ghassoul op krullend haar met shampoo vergelijkt. Dat blijft dus een eigen test.

Rhouta et al., "Elucidating the crystal-chemistry of Jbel Rhassoul stevensite (Morocco)", Clay Minerals 43(3), 2008

Negen mannen masseerden 24 weken lang elke dag vier minuten hun hoofdhuid, met een apparaatje, alleen aan één kant. Aan die kant was het haar daarna meetbaar dikker. De onderzoekers denken dat het niet door de doorbloeding komt, maar door de rek zelf: de cellen in de haarpapil voelen de trek en reageren daarop. Weinig mensen, korte studie, maar wel echt gemeten.

Koyama et al., "Standardized Scalp Massage Results in Increased Hair Thickness by Inducing Stretching Forces to Dermal Papilla Cells", Eplasty, 2016

Gezond haar heeft een pH van 4.5 tot 5.5, net als je huid. Bij deze zuurgraad ligt de cuticula plat, waardoor je haar glad aanvoelt en glanst. Alkalische producten (pH boven 7, zoals zeep of bakingsoda) openen de cuticula, wat leidt tot frizz, droogheid en kleurverlies. Een appelciderazijn spoeling (pH rond 3) sluit de cuticula weer.

Gavazzoni Dias, "Hair Cosmetics: An Overview", International Journal of Trichology, 2015

Frizz ontstaat wanneer droge haarvezels watermoleculen uit de lucht absorberen. Het water breekt tijdelijke waterstofbruggen in de haarcortex en vormt nieuwe bruggen in willekeurige richtingen, waardoor het haar opzwelt en zijn vorm verliest. Daarom werkt een gel cast zo goed: de harde laag gel voorkomt dat vocht uit de lucht bij het haar komt.

Smithsonian Magazine, "Why Humidity Makes Your Hair Curl", 2013

Onderzoekers kamden haarlokken duizenden keren en telden de stukjes die afbraken. Nat kammen gaf minder kleine breukjes aan de punten, maar meer lange breuken, want nat haar is zwakker. De conditioner maakte in beide gevallen het verschil: daarmee brak er minder, nat én droog. Niet nat of droog is dus de vraag, maar met of zonder glijmiddel erin.

Robbins & Kamath, "Hair breakage during combing. III.", Journal of Cosmetic Science, 2007 (PubMed 17728947)

Puberteit, zwangerschap, menopauze en schildklierproblemen kunnen je krulpatroon tijdelijk of permanent veranderen. Hormonen beïnvloeden de vorm van de haarfollikel en de talgproductie. Veel mensen merken dat hun haar kruller of juist slapper wordt tijdens deze perioden. Dit is normaal en geen teken van schade.

Grymowicz et al., "Hormonal Effects on Hair Follicles", International Journal of Molecular Sciences, 2020

Japanse onderzoekers testten yu-su-ru, het water waarin rijst is gewassen, op haar. Wat ze mááten: minder wrijving aan het oppervlak en meer veerkracht. Wat ze ook zagen: puur opgebracht bleef er een laagje achter dat ging schilferen, dus werkten ze met een extract. Wat er niet in staat is dat het je haar sneller laat groeien. Dat verhaal komt van de Yao-vrouwen in Huangluo, niet uit de studie.

Inamasu et al., "The Effect of Rinse Water Obtained from the Washing of Rice (YU-SU-RU) as a Hair Treatment", Journal of the Society of Cosmetic Chemists of Japan 44(1), 2010

UV-licht beschadigt je haar het hardst als het nat is. In water oxideren de vetzuren tussen je cuticula-schubben veel sneller, en die reactie vreet gaatjes precies tussen die schubben. Gevolg: doffer haar, meer splitsende punten, meer breuk. Een zwembad, de zee of een strandwandeling met net gewassen krullen is dus geen goed moment om je haar onbedekt te laten.

Maeda et al., "Mechanism of Cuticle Hole Development in Human Hair Due to UV-Radiation Exposure", Cosmetics 5(2), 2018

Zwitserse onderzoekers volgden een jaar lang vrouwen die klaagden over haarverlies en vonden een duidelijk seizoenspatroon: in de nazomer zitten er meer haren tegelijk in de rustfase, en die vallen in de weken daarna uit. Merk je in augustus of september dat er meer in je borstel zit dan in februari, dan is dat dus niet per se je nieuwe product of je nieuwe routine.

Kunz et al., "Seasonality of hair shedding in healthy women complaining of hair loss", Dermatology 219, 2009

Haar groeit ongeveer een centimeter per maand. Zit je haar tot je schouders, dan is het onderste stuk al twee jaar oud en heeft het alles meegemaakt: elke wasbeurt, elke zon, elk elastiekje. Dermatologen noemen dat weathering: de cuticula slijt van de wortel naar de punt toe weg, en aan het uiteinde ligt de kern uiteindelijk bloot. Daarom vraagt hetzelfde hoofd haar bovenin iets anders dan onderin.

Osório & Tosti, "Hair Weathering, Part 2: Clinical Features, Diagnosis, Prevention, and Treatment", Cosmetic Dermatology 24(12), 2011